• nl
Taalkeuze

Eenheidsstatuut: De afschaffing van de carensdag

Categorie: Eenheidsstatuut   Datum: 12/07/2013

Het compromisvoorstel voorziet in de afschaffing van de carensdag vanaf 1 januari 2014.

Wat is een carensdag?

De carensdag is de eerste dag van een afwezigheid wegens ziekte of ongeval van minder dan 14 kalenderdagen. Deze dag wordt niet betaald, tenzij anders bepaald in de sector of de onderneming. In veel sectoren worden carensdagen immers op vandaag al (gedeeltelijk) uitbetaald (zie hiervoor onze sectorale steekkaarten). De eerste dag ziekte is door de carensdag dus ‘voor risico’ van de werknemer. 

De carensdag bestaat enkel voor arbeiders, bedienden op proef en bedienden met een arbeidsovereenkomst van bepaalde duur minder dan 3 maanden of aangeworven voor een duidelijk omschreven werk dat normaal minder dan 3 maanden duurt. 

Voor bedienden aangeworven voor onbepaalde duur of voor bepaalde duur langer dan 3 maanden geldt de carensdag niet. Zij krijgen dus ook de eerste dag ziekte een gewaarborgd loon. Het Grondwettelijk hof achtte dit op 7 juli 2011 in het arrest Bellerose ongrondwettelijk, met ingang van 8 juli 2013. Ofwel zou de carensdag moeten veralgemeend worden naar bedienden, ofwel zou hij moeten worden afgeschaft.

Afschaffing van de carensdag vanaf 1 januari 2014

In het compromisvoorstel werd dus voor de tweede mogelijkheid geopteerd. Op 1 januari 2014 zal de carensdag ophouden te bestaan. 

Tot dan wordt aangeraden om de huidige regeling verder toe te passen, behalve wanneer er in de sector of onderneming duidelijke afspraken bestaan om dit niet te doen. 

Controlemechanismen

Bovendien zullen er ook maatregelen om absenteïsme tegen te gaan worden afgesproken, waarbij in het compromisvoorstel verwezen wordt naar het IPA-ontwerp 2011-2012. In dat ontwerp was er sprake van een snelle kennisgeving van de afwezigheid aan de werkgever, alsook in een ruimere beschikbaarheid voor de controlearts en een sanctionering bij overtreding.

Compensatie meerkost

De afschaffing van de carensdag kan een meerkost voor de werkgever betekenen, vooral wanneer die veel arbeiders in dienst heeft. De sociale partners zullen nog maatregelen uitwerken om de meerkost van deze “extra” ziektedag te compenseren. Pistes die momenteel op tafel liggen zijn de aanpassing van het gewaarborgd loon (een dag naar voor schuiven), een verlenging van de hervallingsperiode of een vrijstelling van sociale zekerheidsbijdragen voor het loon van die eerste dag ziekte.  

Wat ingeval van niet-betaling van de carensdag tussen 9 juli en 31 december 2013

In de overgangsperiode blijven de oude principes inzake de carensdag ongewijzigd van toepassing.  Zo moet de carensdag niet betaald worden aan een arbeider die minder dan 14 kalenderdagen ziek is, tenzij dit anders wordt bepaald in de sector of onderneming.

Wat als een arbeider naar de rechtbank stapt? 

Zoals voor de ontslagregeling bestaat het risico dat een arbeider naar de arbeidsrechtbank stapt om toch de betaling te bekomen van de carensdag omdat dit strijdig is met het gelijkheidsbeginsel zoals beslist door het Grondwettelijk Hof. 

Niemand kan voorspellen wat de arbeidsrechtbank zal beslissen en ook de rechtsleer is verdeeld. In het algemeen is men wel van mening de slaagkans van dergelijke procedure eerder gering is omwille van dezelfde argumenten als bij de ontslagregeling (klik hier). 

Kan een arbeider of een werkgever zich niet beter richten tot de overheid?

Zie argumentatie m.b.t. de overgangsregeling voor de ontslagregeling (klik hier). 

Bron:

  • Finaal compromisvoorstel van de Minster van Werk