• nl
Taalkeuze

Hoe worden de stemmen geteld op de dag van de verkiezingen?

Categorie: Sociale Verkiezingen   Datum: 29/04/2016

Na het sluiten van het stembureau gaat het stembureau over tot de stemopneming. In geval van stemming per brief, worden eerst de retourenveloppen behandeld (zie Nieuwsflash “Het afsluiten van de stemming op dag Y” van 2 mei 2016).

Eerste opening van de stembus (enkel in geval van stemming per brief)

Enkel wanneer in de onderneming werd gestemd per brief, moeten deze handelingen worden uitgevoerd: de voorzitter opent de stembus en haalt de blanco enveloppen van de kiezers die gestemd hebben per brief er uit. Hij opent deze omslagen en verifieert of er slechts 1 stembiljet in zit. Zitten er verschillende stembiljetten in, dan zijn dit ongeldige stembiljetten ( = één ongeldige stem) en moet hij deze opzij leggen.
De voorzitter haalt het stembiljet uit de blanco omslagen en deponeert deze (zonder ze open te vouwen!) in de stembus. Hij sluit de stembus en schudt deze dooreen. Op die manier kan niet meer worden achterhaald welke stembiljetten uit de blanco omslagen kwamen.

Tweede opening van de stembus (= eerste opening in ondernemingen waar niet wordt gestemd per brief)

De voorzitter opent (opnieuw) de stembus en ledigt de inhoud ervan op een tafel. De leden van het stembureau tellen de stembiljetten, zonder deze open te vouwen!
Men vult de rubriek ‘aantal stembiljetten in de bus gevonden’ op bladzijde 3 van het P.V. in. Deze moet gelijk zijn aan hetgeen in de rubriek ‘aantal kiezers die aan de stemming hebben deelgenomen’ op bladzijde 2 van het P.V. staat.

Openvouwen van de stembiljetten

Pas nadat alle stembiljetten werden geteld en bladzijde 3 van het P.V. werd ingevuld, mogen de stembiljetten door alle leden van het stembureau worden opengevouwen.

Indeling van de stembiljetten in 4 categorieën

Nadat de leden van het stembureau de stembiljetten hebben opengevouwen, kan worden overgegaan tot de verdeling ervan in de volgende categorieën:

  • geldige stembiljetten;
  • ongeldige stembiljetten;
  • verdachte stembiljetten;
  • blanco stembiljetten.

Geldige stembiljetten

Dit zijn stembiljetten met een lijststem voor één enkele lijst of met naamstemmen voor één of meer kandidaten van deze lijst.
Voor de verschillende soorten stembiljetten, zijnde lijststembiljetten en naamstembiljetten (of nog: volledige lijststembiljetten en onvolledige lijststembiljetten) wordt verwezen naar onze Nieuwsflash “Hoe verloopt de stemming op dag Y? Enkele praktische vragen beantwoord!” van 2 mei 2016.

Ongeldige stembiljetten

Dit zijn:

  • de andere stembiljetten dan die welke aan de kiezer zijn overhandigd op het ogenblik van de stemming;
  • de stembiljetten waarvan de vorm en de afmetingen zijn veranderd of die binnenin enig papier of voorwerp bevatten of waarvan de kiezer door een teken, een doorhaling of een merk kan worden herkend;
  • de stembiljetten waarop meer dan één stem bovenaan de lijst is uitgebracht;
  • gepanacheerde stembiljetten: dit zijn de stembiljetten met stemmen voor kandidaten van verschillende lijsten.

Het teken van de stemming, zelfs wanneer het op onvolmaakte wijze is aangebracht, wordt als geldig uitgebrachte stem beschouwd, tenzij het duidelijk in de bedoeling van de kiezer lag het stembiljet herkenbaar te maken.

Verdachte stembiljetten

Een stembiljet wordt als verdacht beschouwd wanneer de voorzitter zijn twijfels heeft over de geldigheid ervan of wanneer een lid van het bureau meent voorbehoud te moeten maken. In tegenstelling tot vroeger wordt het verdacht stembiljet onmiddellijk geparafeerd door de voorzitter op de achterzijde (voorheen werd deze pas geparafeerd wanneer de voorzitter besliste dat het ging om een geldig stembiljet en een lid van het stembureau voorbehoud bleef maken over deze beslissing). Uiteindelijk beslist de voorzitter of een dergelijk stembiljet geldig of ongeldig is en bij welke categorie het moet worden gevoegd. Wanneer één of meerdere leden van het stembureau menen voorbehoud te moeten maken aangaande deze beslissing, wordt dit door de voorzitter in het P.V. vermeld. Het is belangrijk dat deze beoordeling op zorgvuldige wijze gebeurt.

Blanco stembiljetten

Dit zijn de stembiljetten waarop geen stemmen zijn uitgebracht.

Telling van de stembiljetten en invulling bladzijde 3 van het P.V.

Nadat alle stembiljetten gerangschikt zijn, zullen er drie stapels overblijven:

  • één met geldige stembiljetten;
  • één met ongeldige stembiljetten;
  • één met blanco stembiljetten.

De bekomen aantallen dienen te worden ingevuld op bladzijde 3 van het P.V.. Tot slot worden de ongeldige en blanco stembiljetten in verzegelde omslagen gestoken.

Indeling van de stembiljetten per lijst

Wanneer enkel de geldige stembiljetten overblijven, moeten deze worden verdeeld per lijst (per vakbond).

Indeling van de stembiljetten (per lijst) in volledige lijststembiljetten en onvolledige
lijststembiljetten

De per lijst geldige stembiljetten dienen vervolgens te worden uitgesplitst in:

  • volledige lijststembiljetten;
  • onvolledige lijststembiljetten (= naamstembiljetten).

Het aantal volledige lijststembiljetten wordt vervolgens genoteerd per representatieve organisatie in de daarvoor voorziene tabel op bladzijde 4 en volgende van het P.V..
Het aantal onvolledige lijststembiljetten (= naamstembiljetten) dient eveneens te worden genoteerd per representatieve organisatie in de daarvoor voorziene tabel op bladzijde 4 en volgende van het P.V..

Telling van de naamstemmen per kandidaat

Vervolgens gaat men over tot het tellen van de naamstemmen per kandidaat. De per kandidaat behaalde naamstemmen worden genoteerd (door het plaatsen van streepjes van de kandidaat per behaalde naamstem) op de ‘opnemingslijst van de onvolledige lijststembiljetten’. Deze lijst werd aan de vooravond van de verkiezingen overhandigd aan de voorzitter van het stembureau. Het totaal aantal behaalde naamstemmen per kandidaat wordt vervolgens genoteerd op bladzijde 4 en volgende van het P.V..
Tot slot worden alle geldige stembiljetten en de gebruikte aanstippingslijsten in verzegelde omslagen gestoken.

Ondertekening van het P.V. en het (eventueel) versturen van de documenten naar de voorzitter van het hoofdstembureau

Alle leden van het stembureau ondertekenen het deels ingevulde P.V..
De voorzitters van de secundaire stembureaus geven alle verzegelde omslagen en de gedeeltelijke P.V.’s af aan de voorzitter van het hoofdstembureau. Hier stopt de taak van de secundaire stembureaus.
Indien er enkel een hoofdstembureau is, zendt de voorzitter van dit bureau de verzegelde omslagen onverwijld aan de werkgever.

Verdeling van de mandaten

Het eerste deel van de P.V.’s van de secundaire stembureaus worden verzonden naar het hoofdstembureau, waar men overgaat tot de verdeling van de mandaten.

Verzending van het P.V. en invullen van de statistische fiche

De voorzitter zendt onmiddellijk voor de raad of comité:

  • het origineel van de P.V.’s (overeenkomstig het model zoals voorzien in de wet) naar de Directeur-generaal van de Algemene Directie Individuele Arbeidsbetrekkingen van de FOD WASO (Ernest Blerotstraat 1, 1070 Brussel) met vermelding van het dossiernummer dat aan de onderneming werd toegekend. Deze verzending kan vervangen worden door het uploaden van een afschrift van het document op de webapplicatie van de FOD WASO;
  • een afschrift van de P.V.’s naar de werkgever;
  • een afschrift, bij een ter post aangetekende brief, naar de betrokken representatieve werknemers- en kaderledenorganisaties. Dit moet echter niet plaatsvinden indien gebruik werd gemaakt van de webapplicatie.

Het afschrift van de P.V.’s dat naar de werkgever werd verzonden, wordt bewaard tijdens de gehele legislatuur en dit voor de toepassing van de regels van vervanging van de gewone leden.

Tegelijkertijd moeten de resultaten van de stemming aan de FOD WASO worden meegedeeld voor het opmaken van statistieken. Dit kan op twee manieren gebeuren:

  • Elektronisch: via de webapplicatie van de FOD WASO;
  • Op papier: per post aan de FOD WASO. De papieren statistische steekkaarten worden op aanvraag overgemaakt (aanvragen via sociale.verkiezingen@werk.belgie.be).

Met het oog op de verzending van de resultaten van de stemming heeft de werkgever op dag X – 60 en X reeds inlichtingen verstrekt aan de FOD WASO.

Meer gedetailleerde informatie kunt u terugvinden in de juridische handleiding, welke u kunt consulteren via onze website.

Bron:

  • Art. 60 - 68 wet van 4 december 2007 betreffende de sociale verkiezingen, laatst gewijzigd door de wet van 2 juni 2015, BS 22 juni 2015, 36088.